Nautilus brengt de stem van zeevarenden naar Europese discussie over maritieme vaardigheden

Nautilus brengt de stem van zeevarenden naar Europese discussie over maritieme vaardigheden 

Eind maart kwamen veel actoren uit de Europese maritieme sector bijeen in Brussel om de toekomst van de maritieme vaardigheden voor onze sector te bespreken. Nautilus International zorgde ervoor dat de stem van zeevarenden zelf daarin centraal stond. 

Op 31 maart kwamen vakbonden, reders, opleidingsinstellingen en vertegenwoordigers van de Europese Commissie samen tijdens het European Maritime Skills Forum (EMSF). Namens de European Transport Workers’ Federation (ETF) speelde Nautilus een prominente rol. Assistant General Secretary Sascha Meijer opende het forum en sloot de plenaire sessie af met een duidelijke boodschap: de transitie in de sector vraagt om samenwerking, eerlijkheid en gedeelde verantwoordelijkheid. 

Het draait om mensen, niet alleen om technologie 

De maritieme sector verandert snel. Nieuwe brandstoffen, technologische ontwikkelingen en andere manieren van werken vragen om nieuwe vaardigheden. En een belangrijke vraag blijft hoe we alle maritieme professionals kunnen voorbereiden op deze transities zonder zeevarenden ‘achter te laten’ qua benodigde ‘skills’.   

Om de sector toekomstbestending te maken draait het niet alleen om groene innovatie of digitale hulpmiddelen, maar vooral om de mensen die het werk uitvoeren aldus Sascha Meijer. „We kunnen maritieme vaardigheden alleen toekomstbestendig maken door middel van oprechte samenwerking binnen onze sector“, zei ze tegen de afgevaardigden. Hierbij benadrukte ze dat de aantrekkelijkheid van de maritieme beroepen, nodig voor het kunnen behouden en aantrekken van nieuw talent, het behouden van de een sterke Europese vloot en het waarborgen van onze autonomit en veiligheid allemaal afhangen van een eenduidige koers binnen de sector. 

Daarbij benadrukte Meijer ook het belang van vakbonden. Zij vormen een cruciale schakel om de dagelijkse ervaringen van zeevarenden naar de plekken te brengen waar beleid wordt gemaakt. 

Het European Maritime Skills Forum, begin 2025 gelanceerd door de ETF en de Europese reders verenigd in de European Community Shipowners' Association, richt zich op drie gebieden: groene vaardigheden, digitale transformatie, en leiderschap en werkcultuur. Nautilus is actief betrokken bij twee daarvan. Danny McGowan, Head of International Relations van Nautilus levert een bijdrage aan de werkgroep over de digitale vaardigheden. En Council vice chair kapitein Henk Eijkenaar neemt deel in de werkgroep over leiderschap en cultuur. Daar legt hij de nadruk op moderne managementvaardigheden. Daarin zijn bijvoorbeeld veel kapiteint niet getraind waardoor noodzakelijjke veranderingen soms onnodig lastig een draagvlak vinden.   

Vooruitgang, maar ook uitdagingen 

Sascha Meijer complimenteerde een ieder met het vele werk dat tot nu toe is verricht, maar ging de uitdagingen die nog voor ons liggen niet uit de weg. Het tempo van zowel (IMO) regulering als bijscholing van zeevarenden over zowel digitalisering (denk bijvoorbeeld aan cypersecurity) als vergroenining is te laag en leidt nu al tot reële operationele veiligheidsrisico’s. En een gebrek aan gekwalificeerde opleiders vertraagt de transitie naar decarbonisatie. Maar de sector moet wel door. Zij riep de sector op om beter te worden in het delen van best practices in de tussentijd. En om opnieuw na te denken over wat aantrekkelijke arbeidspatronen in 2026 betekenen. 

Ze pleitte ervoor om de manier waarop zeevarenden werken fundamenteel opnieuw door te denken vorm te geven. Met flexibelere arbeidsmodellen die een betere balans tussen werk en privéleven ondersteunen en de deur openen naar een meer divers personeelsbestand. Denk bijvoorbeeld aan loopbaanmodellen waarin afwisselende periodes aan boord, aan wal, in de kustvaarrt en in de wreldwijde zeevaart gedurende een loopbaan passen wanneer de werk-privébalans daarom vraagt. Bijvoorbeeld voor gezinnen met jonge kinderen of bij situaties rond mantelzorg. Dat is beter voor het behoud van talent voor de sector, beter voor de werving van zowel vrouwen als mannen, beter voor diversiteit en beter voor het behoud op de lange termijn van de Europese vloot. 

Het momentum is er, nu is het tijd om dat om te zetten in actie.